เตียงผู้ป่วยมีช่องขับถ่าย ช่วยให้การดูแลง่ายขึ้น แต่ดีต่อผู้ป่วยจริงไหม?

         สำหรับผู้ป่วยที่ประสบภาวะติดเตียง ที่จำเป็นต้องใช้ชีวิตอยู่บนเตียงเป็นส่วนใหญ่ หรือในบางรายต้องติดเตียงอยู่ตลอด 24 ชั่วโมง ซึ่งหนึ่งในกิจวัตรที่ผู้ป่วยทุกคนต้องมี คือเรื่องของการขับถ่าย เพราะด้วยข้อจำกัดทางด้านร่างกาย การเคลื่อนไหวร่างกายจึงไม่สามารถทำได้ แม้แต่การพาผู้ป่วยติดเตียงขับถ่ายในห้องน้ำยังเป็นเรื่องยาก จึงทำให้ผู้ดูแลหลายคนตัดสินใจใช้ เตียงผู้ป่วยมีช่องขับถ่าย เพื่อความสะดวก แต่แท้จริงแล้ว เตียงผู้ป่วยมีช่องขับถ่าย ดีกับผู้ป่วยจริง ๆ ไหม? หรือทำให้ผู้ป่วยขับถ่ายยากขึ้นกว่าเดิม มาหาคำตอบกันค่ะ

เตียงผู้ป่วยมีช่องขับถ่ายดีจริงไหม? เจาะลึกข้อดี–ข้อเสียที่ควรรู้

         เตียงคนไข้ หรือเตียงพยาบาลในปัจจุบัน ถูกออกแบบมาอย่างหลากหลายรูปแบบ เพื่อการรองรับผู้ป่วยที่แตกต่างกัน รวมถึงเตียงผู้ป่วยไฟฟ้า ที่หลายยี่ห้อที่เป็นเตียงผู้ป่วยช่องขับถ่าย หรือที่หลายคนมักเรียกว่า “เตียงขับถ่าย” ซึ่งเป็นอีกหนึ่งตัวเลือกที่ได้รับความนิยมในกลุ่มผู้ป่วยติดเตียงและผู้สูงอายุค่ะ

         ลักษณะของเตียงประเภทนี้ จะคล้ายเตียงผู้ป่วยทั่วไปเลย แต่จะมีหลุมหรือช่องบริเวณก้นผู้ป่วยสำหรับ ขับถ่ายบนเตียง ช่วยให้สะดวกมากขึ้น โดยไม่ต้องเคลื่อนย้ายไปห้องน้ำ เพิ่มความสะดวกให้กับผู้ดูแล แต่แท้จริงแล้ว เตียงผู้ป่วยมีช่องขับถ่าย ดีกับตัวผู้ป่วยจริงไหม มาลองพิจารณากันค่ะ

เปรียบเทียบข้อดี-ข้อเสียของเตียงผู้ป่วยมีช่องขับถ่าย

การพาผู้ป่วยเข้าห้องน้ำ อีกหนึ่งทางเลือกแทนเตียงผู้ป่วยมีช่องขับถ่าย

         เมื่อพิจารณาโดยรวมจะเห็นว่า เตียงผู้ป่วยมีช่องขับถ่าย แม้จะมีความสะดวกในบางด้าน แต่ก็มีข้อจำกัดเช่นกันค่ะ จึงอาจไม่เหมาะกับผู้ป่วยติดเตียงบางรายเสมอไป การเลือกใช้งานควรคำนึงถึงความจำเป็นและความเหมาะสมของสภาพร่างกายผู้ป่วยเป็นสำคัญ

         ในกรณีที่ผู้ป่วยติดเตียงยังไม่ได้มีอาการรุนแรงมาก ยังสามารถขยับร่างกายได้บางส่วน หรือยังพอช่วยเหลือตัวเองได้ในบางกิจกรรม (ไม่ได้อยู่ในภาวะที่ต้องนอนตลอดเวลาและไม่สามารถพลิกตัวได้เลย) การเลือกใช้เตียงผู้ป่วยทั่วไป ร่วมกับการพาผู้ป่วยไปเข้าห้องน้ำ หรือใช้อุปกรณ์เสริม เช่น รถเข็นนั่งถ่าย อาจเป็นทางเลือกที่เหมาะสมและส่งเสริมคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยได้ดีกว่า

เปรียบเทียบข้อดี-ข้อเสีย นั่งขับถ่ายบนชักโครกหรือใช้รถเข็นนั่งถ่าย

วิธีดูแลการขับถ่ายของผู้ป่วยติดเตียงให้ถูกสุขลักษณะ

         นอกจาก การเลือกเตียงผู้ป่วยให้เหมาะสมกับผู้ใช้งานแล้ว สิ่งสำคัญไม่แพ้กันคือการดูแลเรื่องการขับถ่ายของผู้ป่วยติดเตียงให้เป็นปกติ และคำนึงถึงความสะอาดอยู่เสมอ ทั้งผู้ป่วยที่เลือกขับถ่ายบนเตียง ด้วยเตียงที่มีช่องขับถ่าย หรือผู้ป่วยที่เลือกใช้เตียงผู้ป่วยทั่วไป แล้วเลือกขับถ่ายในห้องน้ำ หรือใช้รถเข็นนั่งถ่ายค่ะ

• ควรให้ผู้ป่วยติดเตียงขับถ่ายอุจจาระเป็นประจำทุกวัน เพื่อช่วยฝึกระบบขับถ่าย และลดความเสี่ยงของภาวะอุจจาระอุดตัน แน่นท้อง หรือท้องผูก
• หากผู้ป่วยมีปัญหาท้องผูก หรือท้องเสีย ควรรีบปรึกษาแพทย์เพื่อหาทางรักษา เพราะผู้ป่วยจะมีอาการไม่สบายตัว ไม่อยากอาหาร และอาเจียนได้
• ควรหมั่นสังเกตสี ปริมาณ และลักษณะของสิ่งขับถ่ายอย่างสม่ำเสมอ เพื่อเฝ้าระวังความผิดปกติที่อาจเกิดขึ้น
• ดูแลให้ผู้ป่วยได้รับอาหารที่มีกากใยอย่างเพียงพอ เช่น ผักและผลไม้ พร้อมทั้งดื่มน้ำสะอาดให้เพียงพอ ประมาณ 2–2.5 ลิตรต่อวัน (ยกเว้นในรายที่แพทย์มีข้อจำกัดเรื่องปริมาณน้ำ)
• กรณีผู้ป่วยติดเตียงต้องถ่ายบนเตียง ผู้ดูแลต้องล้างมือทั้งก่อนและหลังดูแลผู้ป่วย หลังเสร็จการขับถ่ายต้องทำความสะอาดให้เรียบร้อย ด้วยน้ำและสบู่ (ใส่ถุงมือยาง) และซับ
• หากต้องมีการทำความสะอาดบนเตียง แนะนำให้ใช้แผ่นรองกันเปื้อน เพื่อป้องกันการเกิดความอับชื้น และลดการสะสมของเชื้อโรคและแบคทีเรีย

Checklist!!! ดูแลผู้ป่วยติดเตียงที่บ้าน 1 วันต้องทำอะไรบ้าง?

สรุป เตียงผู้ป่วยมีช่องขับถ่าย เหมาะกับผู้ป่วยจริงไหม?

         โดยสรุปแล้ว ไม่ว่าจะเป็นเตียงผู้ป่วยทั่วไปหรือเตียงผู้ป่วยมีช่องขับถ่าย การเลือกใช้งานควรพิจารณาจากสภาพร่างกายและความสามารถของผู้ป่วยเป็นหลัก เนื่องจากผู้ป่วยแต่ละรายมีความต้องการที่แตกต่างกัน สำหรับผู้ป่วยที่ยังสามารถเคลื่อนไหวร่างกายได้บ้าง พลิกตัวเองได้ และยังสื่อสารรู้เรื่อง แนะนำให้เลือกขับถ่ายในห้องน้ำ โดยใช้อุปกรณ์ช่วย เช่น รถเข็นนั่งถ่ายหรืออุปกรณ์พยุงต่าง ๆ จะเหมาะสมมากกว่า เพราะช่วยลดปัญหาเรื่องกลิ่น เพิ่มสุขอนามัย แยกพื้นที่พักผ่อนออกจากพื้นที่ขับถ่ายได้ชัดเจน และยังช่วยส่งเสริมการเคลื่อนไหว แต่หากผู้ป่วยเป็นผู้ป่วยติดเตียง 100% ขยับและสื่อสารไม่ได้เลย ก็สามารถเลือกใช้เตียงผู้ป่วยที่มีช่องขับถ่ายได้ค่ะ